ਦੇਸ਼ ਕੌਮ ਲਈ ਸ਼ਹੀਦੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਨਾਇਕ ਦਾ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੱਤਰ ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਤੱਕ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਨਾਇਕ ਸ਼ਹੀਦੇ ਆਜ਼ਮ ਸ. ਭਗਤ ਸਿੰਘ, ਸੁਭਾਸ਼ ਚੰਦਰ ਬੋਸ, ਸ. ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਸਰਾਭਾ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਕੁਰਬਾਨ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਫ਼ੌਜੀ ਜਵਾਨ, ਜਰਨੈਲ ਅਤੇ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਨਾਂ ਰੋਸ਼ਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਉਡਣਾ ਸਿੱਖ ਮਿਲਖਾ ਸਿੰਘ ਵਰਗੇ ਲੋਕ ਨਾਇਕ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਅਨੇਕਾਂ ਨੌਜਵਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਕੇ ਦੇਸ਼ ਸੇਵਾ, ਭਾਰਤੀ ਫ਼ੌਜ ਵਿੱਚ ਭਰਤੀ ਹੋਣਾ, ਖੇਡ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਮੱਲਾਂ ਮਾਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਇਨਸਾਫ਼, ਸੱਚ ਅਤੇ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨਾਲ ਸੇਵਾ ਕਰਨੀ ਅਤੇ ਗ਼ਲਤ ਕੰਮ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿਣਾ ਆਪਣਾ ਧਰਮ ਮੰਨਦੇ ਸਨ। ਫ਼ਿਲਮੀ ਪਰਦੇ 'ਤੇ ਇੱਕ ਵੱਖਰੇ ਚਰਿੱਤਰ ਦਾ ਵਿਅਕਤੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦਾ ਅਭਿਨੇਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿਸੇ ਇਤਿਹਾਸਕ, ਮਿਥਿਹਾਸਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਕੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵੱਲ ਖਿੱਚਦਾ ਹੈ ਪਰ ਆਪ ਉਹ ਇੱਕ ਨਕਲਚੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਖ਼ਲਨਾਇਕ ਉਹ ਕਿਰਦਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਜੀਵਨ ਝੂਠ, ਅਤੇ ਜੁਰਮਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਬੁਰਾਈ ਨੂੰ ਹੀ ਲੋਕਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੇ ਅਭਿਨੇਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਹੀਰੋ ਜਾਂ ਨਾਇਕ ਖ਼ਲਨਾਇਕ ਦੀ ਸੰਗਿਆ ਨਾਲ ਪਛਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੁਰਾਣਿਕ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਵਾਲੇ ਅਨੇਕਾਂ ਅਭਿਨੇਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਅਸਲੀ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਾਇਕ ਦਾ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਰਾਜਾਂ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦੀ ਵਾਗਡੋਰ ਵੀ ਸੰਭਾਲੀ। ਸ੍ਰੀ ਐਨ.ਟੀ. ਰਾਮਾਰਾਓ, ਸ੍ਰੀ ਐਮ.ਜੀ. ਰਾਮਾ ਚੰਦਰਨ ਆਦਿ ਅਭਿਨੇਤਾ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਬਣੇ। ਅੱਜ ਵੀ ਕਈ ਅਭਿਨੇਤਾ ਰਾਜ ਸਭਾ, ਲੋਕ ਸਭਾ, ਰਾਜ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਜਨਤਾ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੌਜਵਾਨ ਪੀੜੀ, ਅੱਜ ਵੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੇ ਨਾਇਕ ਜਾਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਹੀ ਆਪਣਾ ਆਦਰਸ਼ ਵਿਅਕਤੀ ਮੰਨਦੀ ਹੈ।
ਕੀ ਇਹ ਵਿਅਕਤੀ ਅਸਲ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਾਇਕ ਹਨ? ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਇਹ ਗੱਲ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦਿਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੰਕੇ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ । ਮੁੰਬਈ ਦੀ ਇੱਕ ਅਦਾਲਤ ਵਲੋਂ ਮਾਰੀਆ ਸੁਸਾਰਾਜ ਅਤੇ ਜਿਉ ਰਾਮ ਨੂੰ ਨੀਰਜ਼ ਗਰੋਵਰ ਦੇ ਕਤਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ 'ਤੇ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ। ਕਰੀਬ 2 ਦਹਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮੀ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਵਲੋਂ ਜੁਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦੀ ਲੰਬੀ ਸੂਚੀ ਬਣ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਇਹ ਅਦਾਕਾਰ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਰਾਖੀ ਲਈ ਪਰਦੇ 'ਤੇ ਨਿਭਾਏ ਕਿਰਦਾਰ ਨੂੰ ਅਸਲ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਅਪਨਾਉਣ ਦੀ ਥਾਂ ਦੇਸ਼ ਧਰੋਹੀਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਦੇ ਮੁਕੱਦਮੇ ਜਾਂ ਦੋਸ਼ੀ ਪਾਏ ਜਾਣ 'ਤੇ ਸਜ਼ਾ ਭੁਗਤ ਰਹੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸਮਗਲਰ ਨਾਲ ਅਤਿਵਾਦੀਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਛੁਪਾ ਕੇ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਅਭਿਨੇਤਾ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਆਹ ਕਰਾਉਣੇ ਤੇ ਕਨੂੰਨ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਧਰਮ ਬਦਲ ਲੈਣਾ, ਨਸ਼ੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ, ਫ਼ਿਲਮੀ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਲਈ ਆਮ ਜਿਹੀ ਗੱਲ ਹੈ। ਕੋਈ ਅਭਿਨੇਤਾ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਕੇ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵ-ਜੰਤੂਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਜਾਂ ਤੇਜ਼ ਰਫ਼ਤਾਰ ਗੱਡੀ ਨਾਲ ਸੜਕ ਕਿਨਾਰੇ ਸੁੱਤੇ ਗ਼ਰੀਬ ਬੇਸਹਾਰਾ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕੁਚਲਣ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਹੇਠ ਮੁਕੱਦਮੇ ਭੁਗਤ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੇ ਵਪਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰੀਆਂ ਹੋਣ ਬਾਰੇ ਵੀ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਅਭਿਨੇਤਾ ਤੇ ਦੋਸ਼ ਲੱਗਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਵੀ ਦੇਸ਼ ਵਿਰੋਧੀ ਗੈਂਗਸਟਰਾਂ ਦੇ ਗਰੋਹ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਵਿਦੇਸ਼ ਯਾਤਰਾ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਆਉਂਦੀਆਂ ਲੱਖਾਂ ਦੇ ਗਹਿਣੇ ਬਿਨਾਂ ਟੈਕਸ ਭਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੁੰਦਿਆਂ ਫੜ ਕੇ ਹਵਾਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਬੰਦ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ । ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਤਿ ਲੋੜੀਂਦੇ ਕੌਮ-ਧਰੋਹੀਆਂ ਦੀਆਂ ਪਾਰਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਬਾਹਰਲੇ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹਾਜ਼ਰੀ ਭਰਦੀਆਂ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦੀ ਸਕਰੀਨ 'ਤੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ।
ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਕਈ ਅਸਲ ਜੀਵਨ ਦੇ ਖ਼ਲਨਾਇਕ, ਨਾਇਕ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਸਿਰਫ਼ ਇਸ ਲਈ ਕੀਤੀ ਗਈ ਕਿ ਉਹ ਦੋਸ਼ਾਂ ਦੇ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਰਾਜਸੀ ਆਗੂ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ, ਜੋ ਨਸ਼ੇ ਕਰਨ ਦਾ ਆਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਜੋ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦੀ ਕੁੱਟਮਾਰ ਕੁੱਟਦਾ ਸੀ, ਇੱਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜੋ ਕੱਪੜੇ ਬਦਲਣ ਵਾਂਗ ਪਤੀ ਬਦਲਣ ਦੀ ਸ਼ੌਕੀਨ ਹੈ ਆਦਿ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਵੱਲੀ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਅਸ਼ਲੀਲ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਬੈਠ ਕੇ ਸੁਣਨਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਲਈ ਕਰੋੜਾਂ ਰੁਪਏ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਦਾਜ ਵਿਰੋਧੀ ਕਨੂੰਨ ਬਣ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ। ਦਾਜ ਲੈਣ ਅਤੇ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਸਜ਼ਾ ਦੇ ਭਾਗੀ ਹਨ ਪਰ ਟੀ. ਵੀ. ਦੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਾਜ ਤੇ ਵਿਆਹ ਦਾ ਖਰਚਾ ਕਰੋੜਾਂ ਰੁਪਏ ਦਿਖਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨ ਵੀ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੂਕ ਦਰਸ਼ਕ ਬਣ ਕੇ ਦੇਖ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਫ਼ਿਲਮ ਇੰਡਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਵਿਰੋਧੀ ਅਤਿ ਲੋੜੀਂਦੇ ਅਪਰਾਧੀਆਂ ਦੇ ਧਨ ਦੇ ਚਲਨ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਸੁਰਖ਼ੀਆਂ ਬਣਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਸਲ ਜੀਵਨ ਦੇ ਨਾਇਕ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਜਾਂ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਹੀ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ । ਅਸਲ ਜੀਵਨ ਦੇ ਖ਼ਲਨਾਇਕ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੇ ਪਰਦੇ 'ਤੇ ਨਾਇਕ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਨੌਜਵਾਨ ਵਰਗ ਲਈ ਦੁਚਿੱਤੀ ਵਾਲੀ ਸਥਿਤੀ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਨੌਜਵਾਨ ਪੀੜੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਫ਼ਿਲਮੀ ਕਿਰਦਾਰ ਵੇਖੇ ਜਾਂ ਅਸਲ ਜੀਵਨ? ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰੋਡਿਊਸਰ ਜਾਂ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ ਕਿ ਅਸਲ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਧਰਮ, ਇਨਸਾਫ਼ ਅਤੇ ਗ਼ਰੀਬ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਦੇ ਚਰਿੱਤਰ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਹੀ ਨਾਇਕ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਦੇਣ ਅਤੇ ਅਸਲ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਜੁਰਮ ਕਰਨ ਜਾਂ ਸਹਿਯੋਗ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਅਭਿਨੇਤਾ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਖ਼ਲਨਾਇਕ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਮਾਈ ਦੇ ਨਾਲ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸੁਧਾਰ ਹੋਵੇਗਾ।
No comments:
Post a Comment